Belangrijk: het wel of niet hebben van zwangerschapsklachten of het plotseling opkomen of verdwijnen ervan zegt NIETS over het wel of niet goed gaan van de zwangerschap. Pas als je heftige buikkrampen hebt in combinatie met veel helderrood bloedverlies heb je kans dat het misgaat.

Misselijkheid

Veel vrouwen hebben last van misselijkheid in het begin van de zwangerschap, maar soms zelfs wel tot 20 weken of langer. Dit komt door het hormoon hCG dat ervoor zorgt dat de zwangerschap in stand blijft. Na de derde maand neemt de placenta deze functie over en daardoor verdwijnt de misselijkheid meestal. Probeer voordat je opstaat al een klein beetje te eten (cracker) en eet de hele dag kleine hoeveelheden. Dit klinkt tegenstrijdig, maar een lege maag bevordert de misselijkheid. Blijf voldoende drinken. Bij aanhoudende misselijkheid die tot veelvuldig braken leidt, raden wij aan om contact met je huisarts te zoeken. Als je veel overgeeft en niets binnen kunt houden moet je zeker naar je huisarts gaan.

Bandenpijn

Doordat de baarmoeder tijdens de zwangerschap groeit, rekken de banden die hieraan vast zitten uit. Dit kun je voelen als een stekende pijn aan de zijkant van je buik en in de liezen. Dit kan geen kwaad. Het is wel vervelend, maar je kunt er niet zoveel aan doen. Probeer onverwachte bewegingen te vermijden. Extra warmte geeft verlichting.

Lage rugpijn

Doordat de spieren in je buik oprekken, geven deze niet zoveel steun meer. Je rugspieren moeten dus alles overnemen. Let goed op je houding, draag bijvoorbeeld geen hoge hakken en neem op tijd rust. Probeer zoveel mogelijk het stofzuigen en dweilen aan je partner over te dragen! Een buikband of doek kan eventueel wat verlichting geven.

Jeuk

Door hormonale veranderingen en verbetering van de doorbloeding kun je tijdens de zwangerschap over je hele lichaam jeuk krijgen. Mentholpoeder helpt tegen de jeuk. Warmte verergert de jeuk. Probeer niet te warm te douchen/baden/slapen. Doordat je huid oprekt, kun je striae krijgen. Smeren met allerlei middeltjes heeft niet echt zin, want het is je onderhuid die als het ware scheurt. De ene persoon heeft er veel last van en bij de andere zie je niets. Hier kun je weinig aan veranderen. Het insmeren van de huid is op zich wel erg prettig, want het houdt je huid soepel en je verdient het om jezelf een beetje te verwennen. Striae kunnen erg jeuken. De strepen die vooral op je buik, borsten en dijen ontstaan, worden na de zwangerschap lichter en minder zichtbaar. De plaatsen waar je het meeste aankomt, daar zal waarschijnlijk striae komen.

Brandend maagzuur

Een veel voorkomende klacht in de zwangerschap is brandend maagzuur. Je spieren verslappen in de zwangerschap. Zo ook de kringspier die de maag afsluit. Daar komt ook nog bij dat de groeiende baarmoeder steeds meer tegen de maag aan gaat duwen. Het helpt om je hoofdeinde een beetje hoger te maken tijdens het slapen. Het is verstandig om niet te vet of te gekruid te eten en om koolzuurhoudende dranken te vermijden. Appelsap wil ook nog wel eens maagzuur veroorzaken. Als neutralisator kun je een melkproduct gebruiken. Als dat niet helpt, dan kun en mag je een maagzuurremmer gebruiken, zoals antagel, maalox, rennies of regla PH. Het is belangrijk om iets te doen tegen maagzuur, omdat maagzuur op den duur het slokdarmweefsel aantast, dus wees niet te hard voor jezelf, maar neem gewoon een rennie (oid). Soms heb je een poos baat bij 1 van de middeltjes en helpt het ineens niet meer, het kan dan verstandig zijn over te stappen op een ander middel.

Obstipatie

Door een langzamere darmwerking kun je in de zwangerschap sneller last hebben van obstipatie. Zorg ervoor dat je in ieder geval 2 liter (water) drinkt en voldoende beweging hebt. Het eten van volkoren producten, rauwkost, lijnzaadjes, pruimen en ontbijtkoek helpt. Net als het drinken van sinaasappelsap en eventueel Roosvicee Laxo. Helpen deze huis- tuin -en keukenmiddeltjes niet, ga dan naar je huisarts. Hij kan bijvoorbeeld Metamucil voorschrijven. Dit zijn zemelen die je ‘s morgens in een glas melk of yoghurt doet en de ontlasting zacht maakt. Aambeien kunnen veroorzaakt worden door obstipatie. Het kan geen kwaad, aambeien zalf te gebruiken.

Afscheiding

Het is normaal dat je tijdens de zwangerschap wat meer last hebt van vaginale afscheiding, zolang het maar niet jeukt en/of vies ruikt. Je kunt het best katoenen onderbroeken dragen, geen strings, geen inlegkruisjes gebruiken en niet met zeep wassen en ook niet met intiem douche-spul, want dit zal de klachten verergeren. Heb je groenachtige en/of vies ruikende afscheiding, ga dan even naar je huisarts. Het kan zijn dat je dan een infectie (schimmel) hebt.

Bloedverlies

Het is normaal dat je in het begin van de zwangerschap een beetje bloedverlies hebt, dit komt voor bij 50% van de zwangerschappen. De baarmoedermond en vagina zijn in de zwangerschap heel rijk doorbloed, er hoeft maar iets te gebeuren en er knapt een vaatje. Dit kan zijn na vrijen, na harde ontlasting, of zomaar. Dit kan GEEN kwaad. Ook later in de zwangerschap kun je een beetje bloedverlies hebben als gevolg hiervan. Rose slijm; door de zwangerschap heb je meer slijmverlies dan anders, een klein beetje bloed kan dit slijm rose kleuren. Kan geen kwaad. Bruinige afscheiding; oud bloed, in de baarmoeder(mond) kan zich wat oud bloed verzameld hebben, meestal neemt het lichaam dit vanzelf op, maar soms wordt het gewoon afgestoten,dit zie je als bruinige afscheiding. Kan geen kwaad. Helderrood bloed: er kan een vaatje geknapt zijn (het kan ook van een aambei komen!) een klein beetje helderrood bloedverlies kan geen kwaad.

Bezoek aan de verloskundige

Maak een lijstje met vragen, dat is niet gek, veel vrouwen weten echt niet meer wat ze wilden vragen als ze eenmaal daar zijn, dus schrijf je vragen op! Vraag na of er in beide families erfelijke of aangeboren aandoeningen zijn (bijvoorbeeld kindjes met syndroom van Down, kindjes met een open ruggetje, doodgeboren kindjes, kindjes met een hartafwijking). De verloskundige vraagt daarnaar op de eerste afspraak.

Indalen van de baby

Een baby kan al vroeg in de zwangerschap indalen, bijvoorbeeld bij 28 weken. Het hoeft niet ingedaald te blijven als het al zo vroeg is ingedaald. Als het kindje vroeg in de zwangerschap indaalt betekent dat niet dat het kindje eerder geboren wordt, het kan rustig tot 42 weken blijven zitten. Als een eerste kindje bij 37 weken niet is ingedaald wordt er meestal een echo gemaakt om te zien of daar een reden voor is. Maar er wordt bijna nooit een reden voor gevonden. Het is eigenlijk altijd zo dat tijdens de bevalling bij de weeën het kindje alsnog indaalt. Een tweede (of volgende) kindje hoeft niet in te dalen tijdens de zwangerschap, dit mag wel. Als de verloskundige zegt dat het kindje nog niet genoeg is ingedaald moet je gaan liggen als je bevalling begint met vliezen breken en je verloskundige bellen. Die komt dan langs om te zien of het kindje inmiddels is ingedaald.

Werk

Bepaalde werkomstandigheden kunnen risico’s voor de zwangerschap met zich meebrengen. Daarom zijn er verschillende regelingen voor zwangere en pas bevallen werkneemsters. Ze zijn onder andere vastgelegd in de Arbeidsomstandighedenwet en het Besluit zwangere werkneemsters. Werk waarin u wordt blootgesteld aan trillingen (vrachtauto’s, landbouwmachines), ioniserende straling (straling van radioactieve stoffen), chemische stoffen of infectierisico’s is niet bevorderlijk voor de gezondheid tijdens de zwangerschap. Dit geldt ook voor fysiek zwaar werk, zoals veelvuldig tillen, trekken, duwen of dragen. Als u met zulke werkomstandigheden te maken hebt, overleg dan met uw werkgever. Deze moet het werk aanpassen en u eventueel ander werk aanbieden. U kunt ook overleggen met de bedrijfsarts (Arbo-dienst) of inlichtingen vragen bij de arbeidsinspectie. Het kan ook zijn dat uw werkgever u een (vrijwillig) preventief consult aanbiedt bij de bedrijfsarts. De bedrijfsarts kan uw arbeidsgebonden risico’s in kaart brengen en de werkgever hierover adviseren.

Uiteraard kunt u hierover ook altijd contact opnemen met uw verloskundige of huisarts. Als u in nacht- of ploegendienst werkt, kunt u aan uw werkgever vragen om uw werk- en rusttijden tijdens de zwangerschap aan te passen. Een zwangere heeft recht op extra pauzes en is in principe niet verplicht om te werken in een nachtdienst of om over te werken. Deze regels gelden ook voor de eerste zes maanden na de bevalling. Als het niet mogelijk is door aanpassingen uw werk gezond en veilig uit te voeren, moet de werkgever u tijdelijk ander werk aanbieden. (stukje over werk is overgenomen uit folder: Zwanger! algemene info).

Geschreven door Mirjam Zwaal, verloskundige.